sinice

Sinice – jak je rozpoznać i dlaczego są tak niebezpieczne?

Sinice nad morzem co roku psują wakacje tysiącom turystów. Inwazję tych bakterii często uważa się za dopust boży, ale prawda jest taka, że pojawianie się sinic latem nie jest niczym nadzwyczajnym. Na powierzchni wód tworzą się zakwity, które w upale znajdują liczne składniki odżywcze, co sprzyja szybkiemu ich rozmnażaniu. Badania naukowe potwierdzają, że to jedne z najstarszych organizmów występujących na Ziemi. Niektóre szczepy są zdolne produkować trujące toksyny, które mogą być groźne dla życia i zdrowia ludzi oraz zwierząt.

W ciepłym klimacie sinice mogą występować całorocznie na całym świecie, ale pojawiają się też w chłodniejszych rejonach globu, gdy sezonowo podnosi się tam temperatura powietrza i wody. Najczęściej zakwity sinic występują wiosną i latem. Wydłużenie czasu występowania sinic może świadczyć o zaburzeniu równowagi ekologicznej.

Sinice są szczególnie liczne w wodach zanieczyszczonych ściekami i nawozami sztucznymi, a więc położonymi blisko dużych ośrodków miejskich. Ich ofiarą niemal każdego lata padają kąpieliska zlokalizowane na wybrzeżu Bałtyku, zwłaszcza w Trójmieście. Namnażaniu się sinic sprzyja globalne ocieplenie. Problem szczególnie widać nad Zalewem Wiślanym, gdzie każdego ciepłego lata woda jest wyraźnie zielonkawa i różni się znacznie kolorem od sąsiedniej Zatoki Gdańskiej.

Sinica – jak wygląda

Sinice w Bałtyku atakują centralną część akwenu, co pokazują zdjęcia satelitarne publikowane przez Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej. Kiedy pojawiają się w wodzie, staje się ona zielonkawa i mętna, powstać może tzw. kożuch sinicowy. Jeśli zachodzi podejrzenie, że woda w kąpielisku może być zanieczyszczona sinicami, nie należy się kąpać. Kąpieliska o wysokim stopniu skażenia są zamykane, co zmniejsza ryzyko zatrucia.

Sinice w wodzie stają się problemem, gdy masowo wzrasta ich ilość w akwenie. Kiedy zagęszczenie sinic w wodzie nie jest duże, są obok innych organizmów ważnym składnikiem ekosystemów wód naturalnych. Produkują życiodajny tlen, stanowiąc naturalny nawóz azotowy wykorzystywany w uprawach rolnych. O zakwicie wody mówimy wtedy, gdy sinice intensywnie rozmnażają się i powodują zmianę zabarwienia wody związaną z masowym wzrostem ich ilości.

Sinice mapa

W minionym sezonie letnim tylko do połowy sierpnia w całym kraju trzeba było zamknąć aż 19 kąpielisk z powodu zanieczyszczonej wody, w tym 16 zaatakowanych przez sinice. Główny Inspektorat Sanitarny stworzył specjalny serwis kąpieliskowy, gdzie na bieżąco publikuje wyniki badań wody i informacje o flagach w poszczególnych kąpieliskach. Mapa to przydatne narzędzie dla każdego turysty, które pomaga znaleźć najbliższe miejsce na letnią kąpiel. Podaje lokalizacje i godziny otwarcia kąpielisk, a także stan czystości wody.

Na atak sinic najmniej narażone są te kąpieliska nad Bałtykiem, które zlokalizowane są nad otwartym morzem. Sporo polskich plaż morskich otrzymało Błękitną Flagą, wyróżnienie przyznawane przez Fundację Edukacji Ekologicznej (FEE) w Kopenhadze, nadawaną za jakość wody, działania edukacji ekologicznej czy bezpieczeństwa oraz jakości usług. Wyróżnienie to cyklicznie otrzymują Sopot, Władysławowo, Ustka, Jastrzębia Góra, Gdynia i Gdańsk, Świnoujście, Dąbki, Kołobrzeg, Dźwirzyno i Pobierowo.

U wybrzeży Zatoki Gdańskiej problem sinic może dotyczyć tylko części plaż, co jest związane z kierunkiem i siłą wiatru, który przesuwa powierzchniowy zakwit nawet w ciągu kilku godzin. Z uwagi na trudność przewidzenia występowania sinic w danym kąpielisku i ich przemieszczanie warto śledzić informacje dotyczące zakwitów publikowane również przez sanepid oraz lokalne media.

Sinice Gdynia

W niektórych latach zielone smugi utworzone przez sinice pokrywają znaczną część powierzchni Bałtyku. W lipcu br. ze względu na spore niebezpieczeństwo i w obawie o zdrowie wypoczywających nad wodą wczasowiczów Główny Inspektorat Sanitarny zamknął trzy popularne gdyńskie plaże: Babie Doły, Śródmieście i Redłowo, a także trzy nad Zalewem Wiślanym w powiecie nowodworskim: Jantar, Stegna II oraz Kąty Rybackie.

Sinica objawy

U osób, które pływały w skażonym Bałtyku, najczęściej pojawiają się nudności, wymioty, biegunka i ból brzucha, jadłowstręt, brak apetytu i osłabienie. Chory może skarżyć się także na drżenia mięśni, zaburzenia równowagi i problemy żołądkowo-jelitowe. Mogą pojawić się reakcje alergiczne (wysypka, pęcherze, zaostrzenie objawów astmy). Osoby, które narażone były na dłuższy kontakt z sinicami mogą mieć trudności z oddychaniem.

Groźne dla człowieka toksyny zostają uwolnione do wody dopiero wtedy, gdy komórki sinic obumierają. Pod koniec lat 80. XX wieku w Brazylii sinice spowodowały zatrucie ok. 2 tys. osób, z których 88 zmarło, w tym głównie dzieci. Dolegliwości mogą wystąpić po kąpieli w skażonej wodzie, spożyciu skażonej żywności lub wody. W razie wystąpienia objawów zatrucia u dziecka trzeba natychmiast skontaktować się z lekarzem, który najczęściej zaleci odpowiednie nawadnianie i rozpocznie leczenie objawowe.

Przypadki śmiertelne są stosunkowo rzadkie, ale toksyny hepatotoksyczne działają szkodliwie na wątrobę, neurotoksyczne na układ nerwowy, a dermatotoksyny powodują problemy dermatologiczne. Badania epidemiologiczne sugerują możliwość występowania efektu długofalowego w postaci ryzyka raka wątroby i nowotworów przewodu pokarmowego.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *